O, koci Boże! Czemu tak postanowiłeś – wzdychał Hawana Brown, patrząc na swoich słuchaczy z konara jarzębiny – że musimy jeść ciałka szarych myszek razem z kośćmi i na dodatek przegryzać surową trawą? Bo jak będziemy jeść samo tylko mięso, to skażemy się na niszczący niedobór wapnia? O, czy ktoś z nas potrafi przeniknąć nieprzeniknioną mądrość postanowień Przedwiecznego?
figurka kota z Muzeum Egipskiego
Stanisław Barańczak
Tak, książka Aleksandry Paduch trzewiami stoi. Jej narratorka pisze, aby wyrzucić z siebie, co jej od dawna nomen omen leży na wątrobie, pisze w celach terapeutycznych, bo Inaczej skręciłoby mi kiszki. Sporo tu ciała i jedzenia, choć może należałoby powiedzieć: bebechów i żarcia, bo w rodzinie narratorki raczej się opycha niż je. Problemów się nie omawia, nie tłumaczy, one są pomijane i najwyraźniej zajadane.
Wiatr gnał po równinie drobne wiry śniegu, niczym białe chmurki dymu. Malutkie punkciki światła, powsypywane w noc, gubiły się w białej, wybladłej poświacie. Tamten rząd jasnych punktów – to są okna w zamku Dumala.
Na tle setek współczesnych książek mikropowieść Eduarda von Keyserlinga opublikowana pierwotnie w 1907 r. jest jak haust chłodnego i krystalicznie czystego powietrza. Nie tylko ze względu na scenerię, czyli mroźną zimę na kurlandzkiej wsi, ale również ze względu na styl – elegancki, miejscami poetycki, i choć oszczędny w środkach, to jednak doskonale oddaje powolny i nieuchronny rozpad starego świata.
